DOSYA D-007#Tekinsiz#İmkânsız Gibi#İnsan Zihni

Kafanı Kaybedersen Hâlâ Sen misin?

“10 Eylül 1945'te Colorado'da bir çiftçi bir horozun başını kesti. Horoz ölmedi. Mike tam 18 ay daha yaşadı. Ama asıl tuhaf olan, nasıl yaşadığı değil: Bir canlıyı “yaşıyor” yapan şeyin ne kadarının kafasında olduğu.”

SİNEMATİK PRODÜKSİYON VİDEOSU

VAKA EDİTÖRYAL ÖZETİ

Mike, 10 Eylül 1945'te Colorado'nun Fruita kentinde çiftçi Lloyd Olsen tarafından kesilen bir Wyandotte horozuydu. Başının büyük kısmı kesilmesine rağmen ölmedi ve yaklaşık 18 ay daha yaşadı. Mike'ın hayatta kalabilmesinde, kesim sırasında beynin yaşamsal işlevleri sürdüren bölümlerinin ve juguler damarın korunması ile boyundaki kan pıhtısının kan kaybını sınırlaması kritik rol oynadı. Sahibi, Mike'ı göz damlalığıyla besleyip suladı ve hava yolundaki mukusu temizlemek için düzenli bakım yaptı. Mike daha sonra ülke çapında bir gösteri hayvanına dönüştü ve Guinness tarafından “en uzun süre yaşayan başsız tavuk” rekoruyla kayda geçti. 17 Mart 1947'de Phoenix'teki bir motelde boğularak öldü; sahibi o sırada hava yolunu açmak için gerekli ekipmana ulaşamadı.

VAKA KRONOLOJİSİ

10 Eylül 1945

Balta darbesi

Lloyd Olsen, Colorado'daki çiftliğinde tavukları keserken Mike'ın başını kesti. Ancak darbe, beynin ve dolaşım sisteminin bazı kritik bölümlerini koruyacak şekilde gerçekleşti.

10–11 Eylül 1945

Mike ölmedi

Mike'ın hemen ölmemesi üzerine Olsen hayvanı gece boyunca gözlemledi. Ertesi gün hâlâ hayatta olduğu görüldü.

1945–1947

Başsız yaşam

Mike yaklaşık 18 ay boyunca yaşadı. Olsen onu doğrudan yemek borusuna göz damlalığıyla sıvı ve besin vererek besledi. Ayrıca boğazında biriken mukusun temizlenmesi gerekiyordu.

1946

Mike bir gösteri hayvanına dönüşüyor

Mike'ın hikâyesi gazetelere ve dergilere yayıldı. Olsen onu Amerika'da çeşitli gösterilerde sergilemeye başladı. Mike, Time ve Life gibi yayınlarda da yer aldı.

17 Mart 1947

Son

Mike, Phoenix'teki bir motelde gece nefes yolunun tıkanması sonucu öldü. Olsen gerekli besleme/temizleme ekipmanına ulaşamadığı için müdahale edemedi. Guinness de ölümünü boğulma olarak kaydediyor.

Günümüz

Mike hâlâ hatırlanıyor

Mike'ın doğduğu Fruita'da her yıl onun adına bir festival düzenleniyor.

DELİL ODASI VE KAYNAKLAR

D-007-E01DOĞRULANMIŞ

18 Ay Yaşadı

D-007-E02DOĞRULANMIŞ

Mike'ın Beyni Tamamen Yok Değildi

D-007-E03DOĞRULANMIŞ

Kan Kaybını Önleyen Pıhtı

D-007-E04DOĞRULANMIŞ

Mike Nasıl Beslendi?

D-007-E05DOĞRULANMIŞ

Mike Bir Gösteri Hayvanına Dönüştü

D-007-E06DOĞRULANMIŞ

Ölümü de “Başsız” Yaşamının Tersine Oldu

BİLMEDİKLERİMİZ VE ÇÖZÜLEMEMİŞ SIKINTILAR

“Bilmiyoruz” demek Dünyaloji araştırmalarının ve hikâyenin ayrılmaz bir parçasıdır.

?
SORU
Mike'ın bilinci var mıydı?
CEVABI GÖRMEK İÇİN TIKLA
?
SORU
Mike'ın beyninin ne kadarı gerçekten kalmıştı?
CEVABI GÖRMEK İÇİN TIKLA
CEVAP
Kesin bir yüzde vermek güvenli değil. Modern açıklamalar, beynin önemli bir bölümünün ve özellikle yaşamsal işlevler açısından kritik bölgelerin korunmuş olmasını Mike'ın hayatta kalmasının temel nedeni olarak gösteriyor. Ancak Mike'ın olaydan hemen sonra beyin görüntülemesi yapılmadığı için bugün internette dolaşan kesin yüzdeler doğrudan ölçülmüş değerler değil.
?
SORU
Mike gerçekten “başsız” mıydı?
CEVABI GÖRMEK İÇİN TIKLA
?
SORU
Mike acı çekiyor muydu?
CEVABI GÖRMEK İÇİN TIKLA

SONUÇ

Yaşam Bir Bütün Olmak Zorunda mı? Mike'ın hikâyesi aslında başsız bir tavuğun ne kadar süre yaşayabileceğinden daha tuhaf bir soruya götürüyor bizi. Yaşam tek bir bütün değil; dolaşım, solunum, hareket, beslenme ve sinir sistemi gibi birbirine bağlı işlevlerin oluşturduğu bir sistem. Mike'ın başının büyük bölümünü kaybettikten sonra yaşamaya devam edebilmesi, bu işlevlerin sandığımız kadar tek bir noktaya bağlı olmadığını gösteriyor. Ama hikâyenin sınırı da burada başlıyor. Mike'ın bedeni çalışmaya devam etti. Onun ne deneyimlediğini ise bilmiyoruz. Belki de “hayatta olmak” ile “bir şeyin farkında olmak” aynı şey değildir. Ve belki D-005'te sorduğumuz sorunun biyolojik karşılığı tam olarak budur: Bir sistemi yeniden çalıştırmak, onu yeniden yaşatmak anlamına gelir mi?

BU DOSYA BURADA BİTMİYOR

Arşivin Devamına Abone Ol

Yeni vakalar, kamera arkası notları ve görünmez bağlantılar için Dünyaloji bültenine katılın.

RABBIT-HOLE KEŞİF SİSTEMİ

BURADAN NEREYE?

Kafanı Kaybedersen Hâlâ Sen misin? dosyasını incelediniz. Fakat bu hikâyenin bir sonraki kapısı başka bir zaman diliminde ve beklenmedik bir olayda açılıyor:

Bir makine bedenin bazı işlevlerini ölümden sonra sürdürebiliyorsa yaşam nerede biter? Peki beynin büyük kısmı yokken beden yaşamaya devam edebiliyorsa, yaşam nerede başlar?

D-005'te makine yaşamı parçalarına ayırıyordu. Mike'ta doğa bunu kendisi yaptı.

Sonraki Dosyayı İncele →