DÜNYALOJİMerak Arşivi
DOSYA D-005

Ölümü Tamir Eden Makine

1925'te bir Sovyet bilim insanı, vücudundan ayrılmış bir köpek başının kan dolaşımını bir makineyle sürdürdü. On beş yıl sonra bu deneyler bir filme dönüştü. Peki bir beden yeniden çalıştırıldığında, gerçekten yaşam geri mi dönmüş olur?

SİNEMATİK PRODÜKSİYON VİDEOSU

VAKA EDİTÖRYAL ÖZETİ

1920'lerin Sovyetler Birliği'nde Sergei Brukhonenko, kan dolaşımını bedenin dışında sürdürmeye yarayan Autojektor adlı bir cihaz geliştirdi. 18 Eylül 1925'te Moskova'daki İkinci Rus Patologlar Kongresi'nde cihazını gösterdi; izole edilmiş bir köpek başının kan dolaşımını yaklaşık 1 saat 40 dakika sürdürdüğü ve çeşitli refleksler gösterdiği tarihsel çalışmalarda aktarılıyor. 1940'ta ise bu deneyleri konu alan Experiments in the Revival of Organisms filmi çekildi. Film, köpek başının dışarıdan kanla beslenmesini ve kanı boşaltıldıktan sonra yaklaşık on dakika bekletilen bir köpeğin yeniden dolaşıma bağlanmasını gösteriyor. Ancak filmin deneyleri ne ölçüde birebir belgelediği tartışmalı. Brukhonenko'nun çalışmaları, ekstrakorporeal dolaşım ve kalp-akciğer makinelerinin tarihindeki önemli erken adımlardan biri olarak kabul ediliyor.

VAKA KRONOLOJİSİ

1922–1924

Autojektor'un geliştirilmesi

Brukhonenko, köpek başının dolaşımını beden dışında sürdürmeye yönelik yöntemi ve Autojektor'u geliştirdi.

18 Eylül 1925

Köpek başı deneyi

Moskova'daki İkinci Rus Patologlar Kongresi'nde Autojektor gösterildi. İzole köpek başının yaklaşık 1 saat 40 dakika canlı tutulduğu ve çeşitli refleksler gösterdiği aktarılıyor.

1926–1927

Tüm vücut perfüzyon deneyleri

Brukhonenko, cerrah Nikolay Terebinsky ile birlikte Autojektor'un geliştirilmiş versiyonlarıyla bütün köpek vücudunun perfüzyonuna yönelik deneyler gerçekleştirdi.

1929–1940

Kalp cerrahisine doğru ilerleme

Terebinsky, Brukhonenko'nun geliştirdiği yöntemin kavramsal temelini kullanarak açık kalp deneyleri gerçekleştirdi.

1940

Experiments in the Revival of Organisms

Brukhonenko'nun deneylerini gösteren Sovyet filmi çekildi. Film, izole köpek başı ve klinik ölüm sonrası yeniden dolaşım gibi deneyleri gösteriyor. Ancak filmin belgesel doğruluğu ve bazı sahnelerin deneyleri ne ölçüde temsil ettiği tartışmalı.

20. yüzyılın ikinci yarısı

Ekstrakorporeal dolaşımın klinik kullanımı

Kalp-akciğer makineleri, Brukhonenko dahil çok sayıda araştırmacının çalışmalarından sonra geliştirildi ve insan kalp cerrahisinde klinik kullanım aşamasına ulaştı.

DELİL ODASI VE KAYNAKLAR

D-005-E01DOĞRULANMIŞ

1925'teki izole köpek başı deneyi

D-005-E02DOĞRULANMIŞ

Autojektor'un ekstrakorporeal yaşam desteği tarihindeki yeri

D-005-E03TARTIŞMALI

1940 filmi

D-005-E04TARTIŞMALI

On dakika sonra yeniden dolaşım

D-005-E05DOĞRULANMIŞ

Modern kalp-akciğer makinelerine giden yol

D-005-E06DOĞRULANMIŞ

Brukhonenko'nun erken kalp-akciğer makinesi çalışmaları

BİLMEDİKLERİMİZ VE ÇÖZÜLEMEMİŞ SIKINTILAR

“Bilmiyoruz” demek Dünyaloji araştırmalarının ve hikâyenin ayrılmaz bir parçasıdır.

  • ?
    SORU

    İzole köpek başının gösterdiği refleksler bilinçli deneyim yaşadığını kanıtlıyor mu?

  • ?
    SORU

    Film gerçek deneyleri mi kaydediyor, bazı bölümleri yeniden mi canlandırıyor?

  • ?
    SORU

    Filmdeki deney gerçekten filmde anlatıldığı biçimde gerçekleşti mi?

  • ?
    SORU

    Başın ışığa ve diğer uyaranlara tepki vermesi onun ne gördüğünü, duyduğunu veya deneyimlediğini bize göstermez.

  • ?
    SORU

    Bir organın fonksiyonunu sürdürmek ile organizmanın bütün olarak yaşamını sürdürmesi arasında biyolojik ve felsefi olarak nasıl bir sınır vardır?

SONUÇ

MAKİNE DEĞİŞTİ. SORU DEĞİŞMEDİ. Brukhonenko ölümü ortadan kaldırmadı. Ama yaşamın bazı işlevlerinin bedenin dışında, bir makine aracılığıyla sürdürülebileceğini gösterdi. Kaynaklar Brukhonenko'nun çalışmalarını çok daha sağlam biçimde ekstrakorporeal dolaşım / kalp-akciğer makinesi tarihi üzerinden destekliyor. Bugün ekstrakorporeal dolaşım kalp cerrahisinin temel araçlarından biri. Peki bir bedeni yeniden çalıştırmakla bir hayatı geri getirmek arasında nerede çizgi çekiyoruz? Bir makine bedenin bazı parçalarını çalıştırabiliyorsa, ‘yaşam’ dediğimiz şey tam olarak nerede başlıyor?
BU DOSYA BURADA BİTMİYOR

Arşivin Devamına Abone Ol

Yeni vakalar, kamera arkası notları ve görünmez bağlantılar için Dünyaloji bültenine katılın.

Haftalık bülten. Spam yok. İstediğiniz zaman ayrılabilirsiniz.