DÜNYALOJİMerak Arşivi
DOSYA D-002

Ölümcül Rave Partisi

1518 yazında Strazburg'da yüzlerce insan günlerce dans etti. Bazıları neden duramadı ve gerçekten dans ederek öldüler mi?

SİNEMATİK PRODÜKSİYON VİDEOSU

VAKA EDİTÖRYAL ÖZETİ

1518 yazında Strazburg'da tarihin en tuhaf toplu davranış olaylarından biri yaşandı. Frau Troffea adıyla kayıtlara geçen bir kadın Temmuz ayında sokakta dans etmeye başladı. Günler içinde onlarca kişi ona katıldı; birkaç hafta içinde olay yüzlerce insanı kapsayan bir dans çılgınlığına dönüştü. Bazı tarihsel anlatılar sayının 400'e kadar çıktığını aktarır. Şehir yönetimi dansı durdurmak yerine, dönemin tıbbi anlayışına göre bunun bedendeki “fazla sıcak kanın” dışarı atılması gerektiğine inanarak dansçıların devam etmesini teşvik etti; müzisyenler ve profesyonel dansçılar getirildi. Olayın nedeni bugün bile kesin olarak bilinmiyor. Ergot zehirlenmesi, dinsel inançların tetiklediği toplu psikojenik hastalık ve ağır stres gibi açıklamalar öne sürüldü. Modern araştırmalarda ergot teorisinin önemli sorunları olduğu, stres ve dinsel/kültürel bağlamın ise daha güçlü açıklamalar sunduğu tartışılıyor. Daha da tuhafı, “yüzlerce insanın dans ederek öldüğü” anlatısının kendisi de kesin değil. Olayın kapsamı ve bazı ölümler konusunda kaynaklar farklı şeyler söylüyor. Dolayısıyla bu dosyada cevap kadar, elimizde olmayan cevapların da izini sürüyoruz.

VAKA KRONOLOJİSİ

1518 — Strazburg

Şehir zaten kaynıyordu

Strazburg, kıtlık, hastalık, toplumsal gerilim ve dinsel korkuların etkili olduğu ağır bir dönemin içindeydi. 1518 öncesindeki yıllarda bölge ciddi kıtlıklar ve başka krizlerle karşılaşmıştı.

Temmuz 1518

Frau Troffea dans etmeye başlıyor

Frau Troffea adıyla bilinen bir kadın Strazburg sokaklarından birinde kontrol edilemez biçimde dans etmeye başladı. Anlatılara göre bu durum dört ila altı gün sürdü.

Temmuz 1518

34 kişi daha

Yaklaşık bir hafta içinde 34 kişinin daha bu davranışa katıldığı aktarılıyor.

Ağustos 1518

Yüzlerce kişi

Olayın kapsamı büyüdü. Bazı kronikler toplam sayıyı yaklaşık 400 kişiye kadar çıkarıyor.

1518 — Yönetimin müdahalesi

Çözüm: Daha fazla dans

Dönemin hekimleri olayın “sıcak kan” ile bağlantılı olduğuna inanıyordu. Yönetim dansçıların devam etmesini kolaylaştırmak için bir sahne kurdu, müzisyenler ve profesyonel dansçılar getirildi.

Ağustos–Eylül 1518

Dansın sonu

Olay birkaç hafta sürdükten sonra sona erdi. Dansçıların dinsel bir ritüel kapsamında bir tapınağa götürülmesiyle ilişkin anlatılar bulunuyor.

DELİL ODASI VE KAYNAKLAR

DELİL-01DOĞRULANMIŞ

Bu olay gerçekten yaşandı

DELİL-02TARTIŞMALI

Frau Troffea

DELİL-03TARTIŞMALI

400 Kişi

DELİL-04DOĞRULANMIŞ

Sıcak Kan Teorisi

DELİL-05DOĞRULANMIŞ

Gerçekten orkestra çağrıldı mı?

DELİL-06TARTIŞMALI

Ergot Mantarı

DELİL-07TARTIŞMALI

Toplu psikojenik hastalık

DELİL-08KANITLANMAMIŞ

Dans ederek öldüler

BİLMEDİKLERİMİZ VE ÇÖZÜLEMEMİŞ SIKINTILAR

“Bilmiyoruz” demek Dünyaloji araştırmalarının ve hikâyenin ayrılmaz bir parçasıdır.

  • ?
    SORU

    Neden başladığını gerçekten biliyor muyuz?

  • ?
    SORU

    Frau Troffea gerçekten ilk dansçı mıydı?

  • ?
    SORU

    Tam olarak kaç kişi dans etti?

  • ?
    SORU

    Kaç kişi gerçekten öldü?

  • ?
    SORU

    Dansçıların hareketleri ne kadar “dans”, ne kadar nörolojik spazmdı?

  • ?
    SORU

    Ergot gerçekten olayın bir parçası mıydı?

  • ?
    SORU

    Toplu psikojenik hastalık açıklaması ne kadar güçlü?

  • ?
    SORU

    Dinsel inançlar davranışın yayılmasında ne kadar etkiliydi?

  • ?
    SORU

    Neden bu olay tam olarak 1518'de gerçekleşti?

BU DOSYA BURADA BİTMİYOR

Arşivin Devamına Abone Ol

Yeni vakalar, kamera arkası notları ve görünmez bağlantılar için Dünyaloji bültenine katılın.

Haftalık bülten. Spam yok. İstediğiniz zaman ayrılabilirsiniz.